Case study

Biodiversiteit op de Groningse kweldernatuur

De Groningse kweldernatuur aan de Waddenzeekust is wereldwijd uniek. Spheer brengt sinds 2019 de stand van vegetatie op de kwelders in kaart, om in de gaten te houden hoe het staat met de biodiversiteit, en of beheersmaatregelen het gewenste effect hebben.

OpdrachtgeverProvincie Groningen
Datumjanuari 2025
RolEcoloog

Beleidsinformatie voor de Groningse kweldernatuur

De kwelders langs de Noord-Groningse kust vormen een natuurgebied dat wereldwijd uniek is, en daarom onderdeel van het UNESCO Werelderfgoed Waddenzee. Dit dynamische landschap staat onder druk door de opmars van zeekweek, een snelgroeiende grassoort die andere planten verdringt en de biodiversiteit aantast.

Provincie Groningen stimuleert landeigenaren via een subsidie om hun percelen te beweiden met vee. Om de effectiviteit van deze maatregel te bepalen, en goed geïnformeerde beslissingen over vervolgsubsidies te nemen, is het voor Provincie Groningen van belang om de verspreiding en verandering van zeekweek nauwkeurig te volgen.

Van handmatige schouw naar datagedreven monitoring

Via het VEGWAD monitoringsprogramma van Rijkswaterstaat krijgt Provincie Groningen eens per zes jaar nauwkeurig alle vegetatie op de kwelders in beeld. Gezien de snelle veranderingen en behoefte aan betrouwbare trends, is deze frequentie voor Provincie Groningen niet genoeg om haar subsidiebeleid op te verantwoorden. Visuele inspecties vanaf de dijk blijken bovendien subjectief en niet kwantitatief genoeg.

Om grip te houden op de situatie brengt Spheer daarom voor de provincie jaarlijks de verspreiding van zeekweek in kaart met satelliet-AI. Met deze informatie kan de Provincie:

  • De ontwikkeling van zeekweek nauwkeurig volgen
  • Het effect van begrazingsprogramma’s kwantitatief beoordelen
  • Gedeputeerde Staten voorzien van data-onderbouwde beleidsadviezen
  • Onderbouwde beslissingen nemen over subsidies voor landgebruikers

Nieuwe technologie, betere inzichten

Sinds 2024 heeft Spheer haar kweldermonitoring verder verbeterd met het foundation model van Carto. Dit zorgt voor stabielere trends en nog nauwkeurigere kaarten, waardoor de provincie haar beleid nog beter kan onderbouwen.

Carto heeft bewezen dat frequente en gedetailleerde monitoring niet alleen mogelijk is, maar ook direct bijdraagt aan effectiever natuurbeheer. Dankzij de combinatie van satellietdata en AI krijgt de provincie Groningen een compleet en actueel beeld van haar waardevolle kustnatuur.